Μητροπολίτου Αὐλῶνος ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ
Ὁ Θεάνθρωπος Ἰησοῦς Χριστός πού «ἀνέστη ἐκ τοῦ τάφου, ὡς ἐκ παστάδος προελθών, ἵνα σώσῃ τόν κόσμον»1 νοηματίζει ἀναστάσιμα τό περιεχόμενο τῶν λόγων τοῦ ἱεροῦ Ψαλμωδοῦ. Ὁ Ἰησοῦς Χριστός, ὄντως, μέ τήν λαμπροφόρο Του Ἀνάσταση καί ὡς πρός τήν ἀνθρώπινη φύση Του «ἐβασίλευσεν», διότι καί αὐτήν μέ «εὐπρέπειαν ἐνεδύσατο».
Ἡ Παλαιά Διαθήκη ὁμιλεῖ γιά τήν Βασιλεία τοῦ Θεοῦ καί τήν εὐπρέπειά Του, τήν ἀξιοπρέπειά Του ὡς Δημιουργοῦ καί Κυβερνήτη τοῦ κόσμου. Ἡ Βασιλεία τοῦ Θεοῦ σύμφωνα μέ αὐτήν ἔχει ἐγκατασταθεῖ στόν κόσμο καί ἡ δύναμή Του τόν κυβερνᾶ.
Στήν Καινή Διαθήκη ὁ Θεός στό πρόσωπο τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ ἀναδημιουργεῖ τόν πεσμένο στήν ἁμαρτία ἄνθρωπο καί κόσμο. Ἡ Βασιλεία τοῦ Θεοῦ ἐγκαθίσταται σέ αὐτόν καί μέ τήν Ἀνάστασή Του ὁ Θεάνθρωπος ντύνει μέ εὐπρέπεια τόν σωσμένο ἄνθρωπο, ἀνοίγοντάς του ταυτόχρονα καί τίς πύλες τῆς Βασιλείας τοῦ Θεοῦ.
Βέβαια ἡ Βασιλεία τοῦ Θεοῦ ἔχει ἔρθει στόν κόσμο μέ τήν Ἐνσάρκωση τοῦ Λόγου. Δέν παύει, ὅμως, νά εἶναι καί ἕνα ἐσχατολογικό γεγονός, πού ἀκόμη δέν «ἐγένετο». Τήν ἡμέρα τῆς Δευτέρας καί ἐνδόξου Παρουσίας Του θά ἀκουστεῖ ἀπό τόν οὐρανό: «Ἐγένετο ἡ βασιλεία τοῦ κόσμου τοῦ Κυρίου ἡμῶν καί τοῦ Χριστοῦ Αὐτοῦ, καί βασιλεύσει εἰς τούς αἰῶνας τῶν αἰώνων» (Ἀποκ. 11, 15). Πρόγευση αὐτῆς τῆς Βασιλείας εἶναι ἡ Ἀνάσταση, γι’ αὐτό καί ὁ ἱερός ὑμνωδός θά ὑπογραμμίσει: «δίδου ὑμῖν ἐκτυπώτερον, Σοῦ μετασχεῖν, ἐν τῇ ἀνεσπέρῳ ἡμέρᾳ τῆς βασιλείας Σου».2
Ὁ Ἰησοῦς Χριστός σύμφωνα μέ τήν προφητεία τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης εἶναι ὁ βασιλεύς τοῦ Ἰσραήλ. Μέ αὐτή Του τήν ἰδιότητα θά Τόν ἀναζητήσουν οἱ Μάγοι στά Ἱεροσόλυμα (Ματθ. 2, 2). Γι’ αὐτό Του τόν τίτλο θά σταυρωθεῖ καί ἡ ἐπιγραφή τοῦ Σταυροῦ θά ἐπικροτεῖ μέ σαφήνεια τήν ἀπόφαση τῆς «κατ’ ἐπίφασιν» δίκης: «Ὁ Βασιλεύς τῶν Ἰουδαίων» (Λουκ. 23, 38).
Ὁ Θεάνθρωπος στήν τρίχρονη ἐπάνω στή γῆ παρουσία Του μίλησε γιά τήν Βασιλεία τοῦ Θεοῦ. Εἶπε πώς αὐτή, παρότι εἶναι μέσα στόν ἄνθρωπο, δέν εἶναι ἀπό αὐτόν τόν κόσμο, ὅπως ἐξάλλου καί ὁ Ἴδιος δέν ἦταν ἀπό ἐτοῦτον τόν κόσμο (Ἰωάν. 18, 36). Οἱ Ἰουδαῖοι, ὅμως, πού ἦσαν ἀπό αὐτόν τόν κόσμο δέν κατάλαβαν ἤ δέν ἤθελαν νά καταλάβουν τά μυστήρια τῆς Βασιλείας τοῦ Θεοῦ, γι’ αὐτό ὁδήγησαν τόν Κύριο στό Γολγοθά.
Εἶναι γραμμένο στήν Παλαιά Διαθήκη πώς σημεῖο τῆς Βασιλείας τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ εἶναι ἡ κένωσή Του στόν Σταυρό. «…ἡ ἀρχή ἐγενήθη ἐπί τοῦ ὤμου αὐτοῦ» (Ἠσ. 9, 6). Ἡ ἀγάπη Του γιά τόν ἄνθρωπο δέν θέτει ὅρια. Δύναμη τοῦ Θεοῦ εἶναι ἡ ἀγάπη καί ἐξωτερικό στοιχεῖο αὐτῆς Του τῆς ἀγάπης εἶναι ἡ σταύρωση τοῦ Θεανθρώπου, ὥστε «πᾶς ὁ πιστεύων εἰς αὐτόν μή ἀπόληται, ἀλλ᾽ ἔχῃ ζωήν αἰώνιον» (Ἰωάν. 3, 15). Ἔτσι ντυμένος μέ τήν βασιλική Του εὐπρέπεια ὁ Ἀναστημένος τῆς Ἐκκλησίας μας Δομήτωρ «ἀφθαρσίας ἐνδύει εὐπρέπειαν»,3 «παγγενή τόν Ἀδάμ».4
Ὁ Θεός μετά τήν Δημιουργία «ἀναπαύθηκε» ἀτενίζοντας τά ἔργα τῶν χειρῶν Του. Τό ἴδιο καί ὁ Θεάνθρωπος «ἀναπαύθηκε» κατά «τό ὑπερευλογημένον Σάββατον» «θανατώσας τόν θάνατον».5 Ἡ βασιλική ἰδιότητα τοῦ Θεανθρώπου ἀποδεικνύεται ἀπό τό γεγονός τό κοσμοσωτήριο τῆς πανανθρώπινης σωτηρίας τοῦ κόσμου. Ὁ ἱερός ὑμνωδός θά τραγουδήσει: «Ὑπάρχει Θεοῦ Υἱός, τοῦ σώζοντος τό γένος τῶν ἀνθρώπων».6 Ὁ Ἰησοῦς Χριστός εἶναι βασιλιάς τῶν ἀνθρώπων ὡς Θύτης καί Θύμα τοῦ ἑαυτοῦ Του!… «Μεριζόμενος καί μή διαιρούμενος». Καί αὐτό μόνον ἕνας φύσει καί θέσει βασιλιάς, ἕνας Θεός-Βασιλιάς μπορεῖ νά πραγματοποιεῖ!…
Ἡ ἱερή ὑμνολογία τοῦ ἁγίου Πάσχα ὑπογραμμίζει: «Κατῆλθες ἐν τοῖς κατωτάτοις τῆς γῆς, καί συνέτριψας μοχλούς αἰωνίους, κατόχους πεπεδημένων Χριστέ, καί τριήμερος, ὡς ἐκ κήτους Ἰωνᾶς, ἐξανέστης τοῦ τάφου».7 Ἐκεῖνος πού ψάλλει γνήσια τόν ὕμνο τῆς Ἀναστάσεως, ἀνακαινιζόμενος, γίνεται ναός τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Γιατί πρίν τήν Ἐνσάρκωση καί Θεία Παρουσία τοῦ Θεανθρώπου στήν γῆ ἡ ἀνθρώπινη φύση κατείχετο ὑπό τοῦ διαβόλου, ὑπό τῆς ἁμαρτίας, ὑπό τοῦ θανάτου. Καί τό καθένα ἀπό αὐτά ἔκανε κατά τό καλύτερο τρόπο τήν δουλειά του.
Ἔχει παύσει ἡ βασιλεία τοῦ θανάτου, ἔχει παύσει τῆς ἁμαρτίας ἡ δύναμη, ἔχει παύσει τοῦ διαβόλου ἡ ἐξουσία. Γι’ αὐτό πρέπει νά ἀγάλλεται ἡ κάποτε αἰχμαλωτισμένη καί τώρα ἐλευθερωμένη, ἡ κάποτε πλανημένη καί τώρα δοξασμένη, ἡ κάποτε θαμμένη καί τώρα ἔνθρονη· ἡ κάποτε ἄτιμη καί τώρα τιμημένη ἀνθρώπινη φύση, γιατί ὁ Χριστός «εὐπρέπειαν ἐνεδύσατο». Δόξασε τήν ἀνθρώπινη φύση, ὅπως τῆς ἄξιζε.
Εὐπρέπεια εἶναι, κατά τόν ἱερό Χρυσόστομο, τό ἀναστημένο σῶμα τοῦ Χριστοῦ, πού στόν τάφο δέν μετατρέπεται σέ πτῶμα, ὅπως τῶν ἀνθρώπων, ἀλλά μεταποιεῖται σέ Ζωή. Ζωή πού δίνει ζωή «καί τοῖς ἐν τοῖς μνήμασι». Αὐτό τό ἀναστημένο σῶμα τοῦ Θεοῦ καί Λόγου κοινωνοῦντες οἱ ἄνθρωποι ἑνώνονται μέ τόν Ἀναστημένο Χριστό καί χριστοποιοῦνται, θεώνονται. Τά μέλη τους γίνονται μέλη Χριστοῦ. Οἱ αἰσθήσεις τους αἰσθήσεις Χριστοῦ. Ἡ ζωή τους ζωή Χριστοῦ.
Στήν ἑορτή τῆς Γεννήσεως τοῦ Λόγου ὁ ἱερός ὑμνωδός ὑπογραμμίζει: «Ἡ βασιλεία σου Χριστέ ὁ Θεός, βασιλεία πάντων τῶν αἰώνων, καί ἡ Δεσποτεία σου, ἐν πάσῃ γενεᾷ καί γενεᾷ».8 Πράγματι. Ἡ Βασιλεία τοῦ Χριστοῦ εἶναι ἀνέσπερη, ἄληκτη. Δέν γνωρίζει τήν ἔννοια τοῦ χρόνου, γιατί εἶναι ἡ Βασιλεία τῶν οὐρανῶν, στήν ὁποία θά μετάσχουν μόνον «οἱ υἱοί τῆς ἀναστάσεως», δηλαδή «οἱ ἠγαπηκότες τήν ἐπιφάνειαν τοῦ Κυρίου» (Β΄ Τιμ. 4, 8). Καί κάτω ἀπό αὐτήν τήν ὀπτική γωνία μποροῦμε νά δοῦμε ξεκάθαρα τό μεγαλεῖο πού κρύβουν τά λόγια τοῦ Ψαλμωδοῦ, ὅταν μιλάει γιά τήν Βασιλεία τοῦ Ἀναστάντος Χριστοῦ καί τήν εὐπρέπειά Του.
Ἄν γιά τήν παλαιοδιαθηκική ἐποχή, τήν ἐποχή τῆς προφητείας καί τῶν ἐπαγγελιῶν, ἡ ἔννοια τῆς βασιλικῆς δυνάμεως τοῦ Θεοῦ ἔντονα ὑπογραμμίζεται καί ἀναμένεται ὡς ἕνα γεγονός τῶν μελλόντων «γενέσθαι», γιά τήν ἐποχή τῆς Καινῆς Διαθήκης καί, κυρίως, γιά τήν μετά τήν Ἀνάσταση ἐποχή, ἡ Βασιλεία τοῦ Θεοῦ εἶναι τό κέντρο γύρω ἀπό τό ὁποῖο στρέφεται ὁ ἄξονας τῆς ἀνθρώπινης Ἱστορίας. Γιατί ὁ Θεός ὅ,τι εἶχε νά πεῖ στόν ἄνθρωπο, τό εἶπε μέ τό στόμα τοῦ Λόγου Του. Ὅ,τι εἶχεν νά κάνει γιά τόν ἄνθρωπο, τό ἔκανε μέ τό Πάθος καί τήν Ἀνάσταση τοῦ Θεανθρώπου. Καί ὅ,τι περιμένει, πλέον, ἀπό τόν ἄνθρωπο ὁ Θεός εἶναι ἡ βίωση τοῦ Πάθους καί τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Υἱοῦ Του.
Ἔτσι, προσκυνώντας τόν Ἐσταυρωμένο, ὑμνοῦμε τόν Ἀναστάντα Χριστό, γιατί ἡ πύλη τῆς Βασιλείας Του εἶναι ἡ Ἀνάσταση καί εὐπρέπειά της ἡ μυσταγωγική βίωση τοῦ Πάθους. Μία βίωση σταυροαναστάσιμη καί χαρά στόν ὅποιον τήν ζεῖ, γιατί εἶναι «υἱός τῆς ἀναστάσεως» ντυμένος τῆς σωτηρίας «τήν εὐπρέπειαν». Ὁ Χριστός «πάσχει ὡς θνητός, καί διά πάθους τό θνητόν, ἀφθαρσίας ἐνδύει εὐπρέπειαν…»9 ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ!
1 Τροπάριον Αἴνων, Πεντηκοστάριον, ὅ.π., σ. 5.
2 Τροπάριο Ὠδῆς η΄, Πεντηκοστάριον, ὅ.π., σ. 5.
3 Τροπάριο Ὠδῆς ζ΄, Πεντηκοστάριον, ὅ.π., σ. 4.
4 Τροπάριο Ὠδῆς στ΄, Πεντηκοστάριον, ὅ.π., σ. 3.
5 Βλ. παραπομπή 4, σ. 138.
6 Ὑπακοή Πάσχα, Πεντηκοστάριον, ὅ.π., σ. 2.
7 Τροπάριο Ὠδῆς στ΄, Πεντηκοστάριον, ὅ.π., σ. 3.
8 Ἰδιόμελο Κεκραγαρίων ἑσπερινοῦ 25ης Δεκεμβρίου, Μηναῖον Δεκεμβρίου, ὅ.π., σ. 493.
9 Τροπάριο Ὠδῆς ζ΄Πάσχα, ὁ Εἱρμός, Πεντηκοστάριον, ὅ.π., σ. 4.

